Ogłoszenia Zwierzęta
Aktualności: Jeśli uważasz że serwis Dar Życia jest potrzebnym miejscem Wesprzyj nas. Chcemy reaktywować serwis, dostosować graficznie i technicznie do aktualnych standardów, ale potrzebujemy Twojego wsparcia. Dziękujemy za wsparcie.

Autor Wątek: Uczenie się a odruchy warunkowe itp.  (Przeczytany 4275 razy)

Offline sonia

  • User z prawami do pisania
  • Rozgadany Weteran
  • *******
  • Wiadomości: 25627
    • Dar Życia
Uczenie się a odruchy warunkowe itp.
« dnia: Wrzesień 02, 2008, 12:37:11 am »
Uczenie się a odruchy warunkowe

Uczenie się, potocznie rozumiane jako „zdobywanie wiedzy”, to proces nabywania nowych umiejętności.

W zależności od zaangażowania świadomości uczenie może być:
mimowolne lub zamierzone, ze zrozumieniem, mechaniczne, problemowe, przez naśladownictwo, metodą prób i błędów oraz przez wgląd


Proces uczenia się może przebiegać sprawnie (otoczenie dostosowane do potrzeb ucznia, zadanie dostosowane do zainteresowań i możliwości ucznia, miła atmosfera); może też być zaburzone przez warunki zewnętrzne lub inne (brak uwagi ze strony ucznia, zbyt duże wymagania w stosunku do ucznia, choroba ucznia itp.). Gdyby w klasie zamiast tablicy był regał ze słodyczami, zabawkami, grami komputerowymi, nauczyciel raczej nie prowadziłby lekcji tylko „przeganiał” dzieci, a dzieci zamiast uważnie słuchać nauczyciela, skupiłyby się na przedmiotach umieszczonych na regale.

Dzieci ubrane w ciepłe kurtki, czapki i szaliki, siedzące w dusznej klasie raczej mdlałyby lub próbowałyby się rozebrać niż uczyć.

Zewnętrzne warunki mogą więc uniemożliwiać proces uczenia. 15 - osobowa klasa, wywietrzone pomieszczenie, zadania zgodne z potrzebami i możliwościami dzieci – takie warunki będą sprzyjać procesowi uczenia się.

Jeżeli dziecko mimo optymalnych warunków uczy się wolno, otoczenie stara się zapewnić więcej możliwości zdobywania wiedzy: dodatkowe lekcje, specjalne programy komputerowe itp. Czy gdybyśmy sto razy powtórzyli źle napisany wyraz lub sto razy źle rozwiązali równanie lub układ równań, za sto pierwszym razem zrobimy to dobrze, poprawnie i z wielką radością?

Zdecydowanie rzadziej otoczenie zastanawia się nad przyczynami nieefektywnego uczenia się, takimi jak brak dojrzałości szkolnej, krótkotrwała uwaga, trudności w spostrzeganiu wzrokowym lub słuchowym, inne zainteresowania itp.

Najprostszym sposobem uczenia się jest integracja odruchów warunkowych. Pierwsze reakcje na bodźce zewnętrzne pojawiają się w życiu płodowym. Odruchy pierwotne są obecne w chwili narodzin dziecka i powinny być wygaszone najpóźniej do szóstego miesiąca życia. Niewygaszone odruchy nie tylko zaburzają rozwój dziecka, ale uniemożliwiają nabywanie nowych umiejętności. Pierwotne odruchy są bazą do opanowania i zintegrowania odruchów wyższych. Prawidłowa reakcja – zintegrowanie odruchów niższych umożliwia uczenie się prawidłowej reakcji na wyższym poziomie. Każdy odruch ma do spełnienia swoją rolę dlatego, że przygotowuje człowieka do następnego etapu rozwoju.

Odruch cofania to reakcja na zewnętrzny bodziec, w życiu płodowym całe ciało cofa się od miejsca styczności z bodźcem. Wraz z rozwojem świadomości osłabia się wycofywanie od miejsca kontaktu (cofa się tylko ręka, lub głowa, lub inna część ciała, która jest narażona na działanie bodźca). W 9 tygodniu życia płodowego słabną odruchy cofania i pojawia się odruch MORO (9-12 tydzień życia płodowego), który rozwija się przez cały czas życia płodowego i w momencie narodzin jest w pełni rozwinięty. Niezintegrowany odruch najbardziej hamuje rozwój.

W 11 tygodniu życia płodowego pojawia się odruch Palmara, który jest obecny w momencie narodzin, a wygasza w 2-3 miesiącu życia; w 36 tygodniu życia pojawia się odruch pęsetkowy. Odruch toniczny błędnikowy jest obecny w 12 tygodniu życia płodowego, wygasza w 3-4 miesiącu życia, umożliwia powstawanie odruchów posturalnych i ma podstawowy wpływ na kontrolę głowy.

W 13-18 tygodniu życia płodowego pojawia się ATOS (asymetryczny toniczny odruch szyi), a wygasza w 6 miesiącu życia. ATOS zapewnia w okresie życia płodowego ciągły ruch. Stymulując układ przedsionkowy pomaga dziecku w czasie porodu i zapewnia koordynację ruchową (ruch głowy, ręki i nogi).

STOS (symetryczny toniczny odruch szyi) powstaje w 18 tygodniu życia płodowego, aktywnie rozwija się w 6-9 miesiącu życia i wygasza między 9 – 11 miesiącem życia. Odruch STOS ułatwia kształtowanie poczucia równowagi i możliwość rozwoju percepcji.

Odruch Galanta pojawia się w 20 tygodniu życia płodowego, a wygasza w 3-8 miesiącu życia, niewygaszony powoduje moczenie nocne.

Odruch szukania pojawia się w 24-28 tygodniu życia płodowego, a wygasza w 3-4 miesiącu życia. Dziecko szuka piersi matki w celu zaspokojenia łaknienia. Wystąpienie odruchu powyżej 4 miesiąca życia wskazuje na uszkodzenie mózgu (Holt, 1991). Odruch ssania pojawia się ok. 24-32 tygodnia życia płodowego, 9-11 dnia po urodzeniu pojawia się w sposób aktywny, w 3 tygodniu życia jest dobrze wykształcony, utrzymuje się do 3 miesiąca życia, a w 10 miesiącu życia wygasza. Przetrwały odruch ssania bezpośrednio wpływa na opóźnienia i zniekształcenia mowy.

Prawidłowo zintegrowane odruchy to fundament prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Wygaszanie odruchów pierwotnych prowadzi do powstania prawidłowych odruchów posturalnych, nie dzieje się to jednak automatycznie. Przez pewien czas odruchy współwystępują, a sekwencje ruchowe są stopniowo przekształcane w dojrzałe schematy ruchowe, które zastępują reakcje odruchów pierwotnych. Odruchy posturalne przygotowują ciało do określonej pozycji i można je podzielić na odruchy prostowania (pozycja czworacza) i reakcje równowagi (pozycja dwunożna). Odruchy prostowania pojawiają się w 3-12 miesiącu życia i są obecne przez całe życie [ulegają „nieprawidłowościom” w przypadku choroby lub starości). Reakcje równowagi są reakcjami obronnymi, pojawiają się w momencie utraty równowagi w odpowiedzi na nagła zmianę pozycji lub też zmiany podłoża. Odruchy równoważne są niezbędne wtedy, gdy musimy utrzymać kontrolę ciała w czasie aktywnego ruchu (biegi, skoki, wchodzenie i schodzenie z nierównego podłoża z górki).

Skutkiem nierozwiniętych odruchów posturalnych jest brak reakcji adaptacyjnych i brak łączenia informacji. Posturalne odruchy tworzą „autostradę” połączeń kory ruchowej z mięśniami. Jeżeli część jest w budowie, zaburza to przepływ informacji w organizmie. Można korzystać z dróg alternatywnych, ale one nie będą ani szybkie, ani bezpośrednie, więc raczej mało skuteczne. Gdy integracja odruchów jest zaburzona lub zdominowana przez przetrwałe odruchy np. MORO, rozwój człowieka w innych sferach (emocjonalny, poznawczy, społeczny) jest poniżej możliwości intelektualnej.

Proces uczenia się zachodzi w mózgu, który jest odbiorcą informacji, a także narzędziem, za pomocą którego wyrażamy wiedzę. Mózg to zespół najwyższych ośrodków czuciowych, kojarzeniowych i ruchowych, stanowiący główną część układu nerwowego. Układ nerwowy służy do odbierania informacji ze środowiska zewnętrznego i wewnętrznego oraz kieruje reakcjami organizmu stosownie do odbieranych bodźców zarządza odruchami organizmu. Prawidłowe reakcje odruchowe są wskaźnikiem dojrzałości ośrodkowego układu nerwowego. Niedojrzałości OUN towarzyszy niedojrzałość emocjonalna i społeczna oraz słaba kontrola zachowań impulsywnych.

Prawidłowo zintegrowany odruch to określona reakcja na bodziec. Obecność przetrwałych odruchów prymitywnych zaburza zachowanie człowieka i utrudnia uczenie się.

U dzieci, które słabo się uczą bardzo często występuje „dezorganizacja” zachowania (bezcelowe bieganie, mówienie nie na temat, niszczenie swojej pracy itp.). Stopień nasilenia trudności w uczeniu jest wprost proporcjonalny do kłopotów z zachowaniem (im gorzej się uczę, tym gorzej się zachowuję). Logicznie rzecz ujmując, człowiek, który nie panuje nad ruchami swojego ciała (chaotyczne, pozbawione kontroli ruchy są przypadkowe np. pod wpływem alkoholu i leków), nie jest w stanie się skupić i nauczyć nowych, chociaż prostych, zadań. Terapię integrującą odruchy dynamiczne i posturalne opracowała S .Masgutowa i S. Goddard. Są opublikowane sprawdziany odruchów i sposób postępowania w przypadku nieprawidłowości.

Bibliografia

E. Franus „Rozwój niemowlęcia”, Nasza Księgarnia, W-wa 1984
S. Goddard „Odruchy, uczenie i zachowanie”, MINR, W-wa 2004
S. Goddard „Harmonijny rozwój dziecka”, MINR, W-wa 2005
S. Masgutowa „Integracja odruchów dynamicznych i posturalnych z układem ruchowym całego ciała”, MINR, W-wa 2005
Encyklopedia PWN

Anna Florek
Tam gdzie warto dotrzeć, nie ma dróg na skróty.
Sonia, mama Moniki z zD- 19,10l. , Domowa terapia

Pan Rajek

  • to weteran
  • polecający usługi
  • *******

Offline iwpal

  • User z prawami do pisania
  • Raczkujący bywalec
  • **
  • Wiadomości: 249
    • http://iwona-palicka.republika.pl
Uczenie się a odruchy warunkowe itp.
« Odpowiedź #1 dnia: Wrzesień 02, 2008, 09:36:05 pm »
W artykule mały błąd - odruchy pierwotne nie sa odruchami warunkowymi, tylk bezwarunkowymi.
"Odruch warunkowy - jest nabytą reakcją organizmu. Odruch warunkowy powstaje podczas życia osobnika. Występuje dopiero po analizie danego bodźca przez ośrodek kojarzenia w mózgu. Powtarzanie pewnych czynności, spowoduje utrwalenie i stanie się nawykową reakcją warunkową."


źródłó

Odruchy pierwotne są w tym kontekscie odruchami bezwarunkowymi
"Jeżeli nie możesz mieć tego, co najlepsze,
zrób najlepszy użytek z tego, co masz"

Pozdrawiam
IwonaP.

Offline sonia

  • User z prawami do pisania
  • Rozgadany Weteran
  • *******
  • Wiadomości: 25627
    • Dar Życia
Uczenie się a odruchy warunkowe itp.
« Odpowiedź #2 dnia: Wrzesień 04, 2008, 12:20:27 am »
dziękuję "iwpal" za wyłapanie błędu autorki w ww art.  :kw:


Myślę, że ta pozycja jest warta uwagi:

Książka poświęcona jest szeroko rozumianej problematyce uczenia się widzianej z perspektywy neurobiologii, psychologii i pedagogiki. Autor w ciekawy sposób omawia zagadnienia dotyczące neurologicznych podstaw uczenia się, opierając się na najnowszych badaniach nad mózgiem. Stara się przekonać czytelnika, że z badań nad mózgiem można wyprowadzić wnioski praktyczne istotne dla szkoły, uniwersytetu i społeczeństwa. Szczegółowo przedstawia proces uczenia się w ciągu życia, także w okresie prenatalnym. Wyjaśnia dlaczego dzieci przejawiają trudności w uczeniu się (np. czytanie, matematyka). Omawia procesy uczenia się w świetle różnych zagadnień i problemów społecznych (kooperacja, wartości, przemoc). Prezentuje wnioski dotyczące nauczania szkolnego, np. wyniki międzynarodowych badań nad poziomem osiągnięć szkolnych (PISA) przeprowadzonych także w Polsce.




Jak uczy się mózg
Tytuł oryginalny: Lernen. Gehirnforschung und die Schule des Lebens

Manfred Spitzer
Redakcja: Maria Jagodzińska
Tłumaczenie: Małgorzata Guzowska-Dąbrowska

Seria: Psychologia Stosowana
Wydawnictwo Naukowe PWN i Dolnośląska Szkoła Wyższa Edukacji TWP
Warszawa, 2008 (copyright 2007) r.
ISBN: 978-83-01-15261-1
Wydanie: pierwsze, dodruk
Objętość: s. 351
Format: 16,5x24 cm
Oprawa: miękka
Tam gdzie warto dotrzeć, nie ma dróg na skróty.
Sonia, mama Moniki z zD- 19,10l. , Domowa terapia

 

(c) 2003-2020 Team Dar Życia :: nota prawna :: o plikach Cookies :: biuro@darzycia.pl
Polecamy:   Forum o zwierzętach