Badania profilaktyczne

[sonia]

Badania profilaktyczne - artykuł Alicji Paciorek-Kolbus

[Gaga]

Badania ratują życie

Rozmowa z Ewą Sadowską, rzecznikiem prasowym Małopolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ

- "Za późno. Gdyby wcześniej rozpocząć leczenie, ten chory mógłby żyć" - lekarze gorzko stwierdzają swą bezsilność wobec zaawansowanej choroby. A chory? Wiele by dał, by cofnąć czas i naprawić błąd - zbadać się w porę. Jest właśnie doskonała okazja, by poddać się badaniom profilaktycznym. Małopolski Oddział Wojewódzkiego NFZ zorganizował i prowadzi w Małopolsce kampanię "4 pory roku dla zdrowia". Jakie badania można wykonywać w ramach kampanii?
- Mamy do zaoferowania sześć programów: profilaktyka raka szyjki macicy, raka piersi, chorób układu krążenia, obturacyjnej choroby płuc, badania prenatalne, a także program kompleksowej opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym i jego rodziną. Badania można wykonać bezpłatnie, bez skierowania i właściwie wciąż bez wyczekiwania w kolejce.

- Według jakich kryteriów budowano te programy?

- Są to schorzenia, które w świetle epidemiologii zbierają największe śmiertelne żniwo. Pierwszym zabójcą są dzisiaj choroby układu krążenia, na drugim miejscu na liście przyczyn zgonów są choroby nowotworowe. Zwłaszcza rak piersi i rak szyjki macicy zabijają wiele kobiet, u nas znacznie więcej niż w krajach Europy Zachodniej, a można w dość prosty sposób wykryć tę chorobę we wczesnym stadium i wtedy leczenie jest skuteczne. Nazwa kampanii "4 pory roku dla zdrowia" symbolizuje ciągłą i kompleksową dbałość o zdrowie.

- Kto finansuje badania?

- Ministerstwo Zdrowia we współpracy z NFZ. Projekt kampanii informacyjnej powstał tu, w małopolskim oddziale, ale jest nim objęta cała Polska. Po raz pierwszy NFZ zorganizował tak szeroką kampanię promującą badania profilaktyczne. W ub. roku w Małopolsce przeznaczono na ten cel 7 mln zł, lecz 2 mln zł nie zostało wykorzystane i musieliśmy je zwrócić do Centrali NFZ. A szkoda, że ludzie w większym zakresie nie korzystają u nas z tych możliwości i nie chcą się badać. Mieszkańcy krajów zachodnich, gdzie wykrywalność, a zatem i wyniki leczenia tych chorób są dużo lepsze niż u nas, badają się systematycznie. W tym roku NFZ rozdysponował ponad 200 mln zł na profilaktykę w całej Polsce, zaś Małopolska dostała aż 16 mln - a więc więcej niż w ub. roku. Musimy zrobić wszystko, by dobrze wykorzystać te pieniądze.

- Gdzie się można zbadać?

- W samej Małopolsce jest prawie 200 placówek, w których można wykonać badania. Uruchomiliśmy telefon informacyjny: (012) 29-88-219, pod tym numerem w godz. 8 - 16 można uzyskać odpowiedź, gdzie znajduje się najbliższa placówka oraz dowiedzieć się o wszystkim, co dotyczy tej kampanii. Także na stronach internetowych oddziałów NFZ lub na stronie naszego oddziału: www.nfz-krakow.pl - pod logo kampanii "4 pory roku dla zdrowia" są wszystkie niezbędne informacje, a także spis adresów placówek. Będziemy przypominać o tym w różny sposób - przez audycje radiowe, telewizyjne, plakaty. Włączyliśmy do współpracy dziennikarzy, aktorów: Dorotę Segdę, Radosława Krzyżowskiego, a wstępnie deklarację udziału w kampanii mamy także od Macieja Stuhra. Przygotowujemy "dowody zdrowia" - książeczki, w których każdy badający się będzie mógł wpisać wszystkie wyniki badań wykonane w ramach kampanii, by można było w przyszłości je porównywać i weryfikować.

- Czy możemy być pewni wiarygodności tych badań?

- Absolutnie, wszystkie placówki zostały sprawdzone, ich weryfikacja była skrupulatna.

- Zdarza się, że wynik badania nie jest jednoznaczny, zwłaszcza, gdy choroba dopiero się zaczyna. Trzeba więc zbadanego obserwować, przeprowadzić dodatkowe badania... A to przecież kampania.

- Tak istotnie bywa. Na przykład w przypadku profilaktyki raka szyjki macicy - jeśli kobieta otrzyma wynik wskazujący na początek choroby lub budzący wątpliwości, w ramach programu zostaną u niej wykonane dodatkowe badania: kolposkopia, badanie histopatologiczne wycinków. W programie jest więc gwarancja kontynuacji badań i leczenia. Podobnie jest z podejrzeniem raka piersi. O udział w kampanii poprosiliśmy ekspertów, autorytety medyczne, którzy czuwają nad prawidłowością jej przebiegu.

- Czy w tym programie uczestniczą lekarze rodzinni?

- Zamierzamy szerzej włączyć do profilaktyki lekarzy rodzinnych, a także pielęgniarki i położne środowiskowe. Zaraz po wakacjach będziemy dla nich organizować szkolenia. Eksperci kampanii, profesorowie: Antoni Basta, Jacek Dubiel, Ewa Niżankowska-Mogilnicka, Leszek Kołodziejski, Wojciech Nowak, Piotr Podolec, Andrzej Urbanik, będą ich przygotowywać do tego zadania.

- Wiele badań profilaktycznych można przecież włączyć w obowiązki lekarza rodzinnego.

- To już sprawa organizacji całego systemu ochrony zdrowia, który, jak widzimy wokół, wymaga wielu korekt. My skierowaliśmy pod adresem lekarzy rodzinnych hasło: "Jedno badanie może uratować życie. Ty o tym wiesz, ale czy wie o tym twój pacjent?". To będzie następny etap kampanii. Chcemy trafić także do ludzi młodych, którzy jeszcze rzadko korzystają z pomocy lekarza, np. do zapracowanych 35-, 40-latków, ich serce może być przecież zagrożone zawałem, z uwagi na przeciążenie pracą, jej tempo, stres. Chcemy dotrzeć i do tych, którzy jeszcze czują się młodzi, zdrowi i nauczyć ich, że o zdrowie warto dbać "na zapas".

Rozmawiała:
Krystyna Rożnowska
24-07-2006

[Gaga]

Bez cytologii i mammografii nie popracujesz
Autor: oprac.: redakcja, Źródło: Gazeta Prawna

Ministerstwo Zdrowia pracuje nad wprowadzeniem obowiązkowych badań cytologicznych dla kobiet. Rozważana jest także możliwość, aby również mammografia była obowiązkiem.

http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/27225

[Gaga]

Na co najczęściej umierają Polki?


Choroby układu krążenia i nowotwory to najczęstsze przyczyny przedwczesnych zgonów Polek. Ryzyko zachorowania można zredukować, ponieważ ponad połowa czynników wpływających na zdrowie zależy od nas samych - przekonywali uczestnicy konferencji "Zdrowie kobiet w Polsce".


Konferencję, która odbyła się w poniedziałek w Sejmie, zorganizowała Podkomisja Stała ds. Zdrowia Publicznego. Honorowy patronat nad nią objął marszałek Sejmu Grzegorz Schetyna, a honorowym gościem była b. sekretarz stanu USA Madeleine Albright.

Jak mówiła przewodnicząca sejmowej Komisji Zdrowia Beata Małecka-Libera, choroby onkologiczne i kardiologiczne to dwie główne przyczyny przedwczesnej umieralności kobiet w Polsce. Tymczasem ryzyko zachorowania - zarówno na nowotwory, jak i choroby układu krążenia - można zmniejszyć, prowadząc zdrowy tryb życia i wykonując regularne badania profilaktyczne. "To długa i żmudna droga, ponieważ w profilaktyce nie ma efektów od razu" - podkreśliła.

Prof. Antonina Ostrowska, socjolog z PAN, przekonywała, że profilaktyka powinna być prowadzona z uwzględnieniem pozycji materialnej i społecznej pacjentów. Przypomniała, że problemy zdrowotne zależą w dużym stopniu od sytuacji życiowej - kobiety uboższe, które mieszkają tam, gdzie dostęp do lekarza jest utrudniony, które mają wiele obowiązków, są zagrożone chorobami w stopniu znacznie większym niż te z dużych miast, lepiej wykształcone i w dobrej sytuacji materialnej. "Programy profilaktyczne są sztywne i nie biorą pod uwagę tych różnic. A kobiety często troszczą się o rodzinę, zaniedbując własne zdrowie, stereotyp Matki-Polki poświęcającej się dla innych jest wciąż żywy" - zaznaczyła.



Także Agata Karowicz-Bilińska z Centralnego Ośrodka Koordynującego Populacyjny Program Profilaktyki i Wczesnego Wykrywania Raka Szyjki Macicy zwróciła uwagę, że na ten rodzaj nowotworu najczęściej chorują i umierają kobiety o najniższym statusie społecznym. "I one nam z tej profilaktyki uciekają" - dodała.

Prof. Marek Spaczyński, kierownik Ośrodka Koordynującego, podkreślił, że rozwój raka szyjki macicy trwa ok. 13 lat, więc czasu na reakcję jest sporo. Jednak wciąż zbyt często pacjentki zgłaszają się za późno, nie mają zwyczaju regularnie odwiedzać lekarza, ani robić badań, wiele z nich z ginekologiem miało do czynienia jedynie przy porodzie. Do tego dochodzi brak edukacji seksualnej w szkołach, a więc brak podstawowej wiedzy na temat zdrowia reprodukcyjnego i traktowanie tej sfery jako tematu tabu. "Mimo że mamy dobrą kadrę i wysokiej klasy aparaturę, niewiele możemy zrobić, gdy nowotwór jest zbyt zaawansowany" - przekonywał. Co roku na raka szyjki macicy zachorowuje ok. 3 tys. kobiet, z czego 56 proc. umiera - połowa z nich nigdy nie miała robionej cytologii.

Krajowy konsultant w dziedzinie kardiologii prof. Grzegorz Opolski zwrócił uwagę, że kobiety najbardziej boją się nowotworów, zapominając, że równie groźne są dla nich choroby układu krążenia. "53 proc. pacjentów, którzy umierają z powodu zawałów serca i udarów mózgu to kobiety. Co druga Polka ma za wysoki cholesterol, nadwagę i za mało ruchu" - mówił. Prezeska Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego Janina Stępińska podkreślała, że większość czynników, które wpływają na ryzyko chorób krążenia, można zredukować, prowadząc odpowiedni tryb życia.

Minister zdrowia Ewa Kopacz przekonywała, że środków na profilaktykę, badania i odpowiedni sprzęt w budżecie jej resortu nie zabraknie, podkreślała jednak, że równie ważne jest zachęcenie kobiet do badań, żeby się nie bały ich robić. Przypominała, że szansa na przeżycie przy wczesnym wykryciu raka piersi wynosi ok. 80 proc., rak szyjki macicy wykryty odpowiednio wcześnie jest wyleczalny w ponad 90 proc. (PAP)